Phương pháp ích vệ cố biểu, ôn bổ thận khí

1. Phương pháp ích vệ cố biểu:

Triệu chứng: biểu hư ra nhiều mồ hôi, sợ gió hay bị cảm mạo.

Thuốc thường dùng: Hoàng kỳ, Bạch truật, Phù tiểu mạch, Ma hoàng căn, Hà mẫu lệ.

Phế chủ vệ khí, vệ khí xuất ra ở hạ tiêu. Trường hợp vệ khí hư da lông không kín, bệnh nhẹ thì trị ở thượng tiêu, thường dùng mẫu lệ tán (Mẫu lệ, Ma hoàng căn, Phù tiếu, Mạch hoàng kỳ) gia giảm, dùng mẫu lệ để chỉ hãn trị chủ chứng, Hoàng kỳ để ích khí cố biểu.

Bệnh nặng mồ hôi ra không ngừng gọi là vong dương dùng bài phụ tử thược dược, Cam thảo thang trị ở hạ tiêu. Bổ ích vệ khí dùng Hoàng Kỳ và phụ tử làm chủ dược. Mồ hôi ra nhiều làm tổn thương tân dịch, vọng âm có biểu hiện tiểu tiện ít, chân tay co rút nếu giai đoạn đó thì không nên dùng như thế. Người xưa thường dùng: Hoàng kỳ, Bạch truật, Phòng phong trị biểu hư. Bị cảm phong tà, hoặc sau cảm mạo mà ta không giải dùng Hoàng kỳ làm quân: dùng bài Đương qui lục hoàng thang (Đương qui, Hoàng kỳ, Sinh thục địa, Hoàng cầm, Hoàng bá, Hoàng liên) để trị huyết hư hỏa vượng, nóng trong ra mồ hôi trộm. Cũng dùng Hoàng kỳ để cố biểu, tư âm, tả hỏa. Bệnh nhân suy nhược hay bị phong hàn xâm nhập sinh chứng đau mỏi xương khớp, đau lưng thì dùng quế chi cơ sở điều hòa dinh vệ mà trước tiên là phải cố biểu.

2. Phép ôn bổ thận khí:

Triệu chứng: tứ chi lạnh, đau lưng, thở khó đi tiểu nhiều lần

Thuốc thường dùng: Phụ tử, Nhục quế, Thục địa, Sơn thù, Hoài sơn, Câu kỷ tử, Ba kích niên.

Dương khí ở thận tức là mệnh môn hỏa. Người xưa cho rằng mệnh môn là bộ phận trọng yếu của con người, mệnh môn hỏa suy mọi hoạt động của con người bị đình chỉ, vì vậy, khí hư đến giai đoạn cấp cứu phải dùng phụ tử để bổ hỏa làm chủ. Nguyên khí hư phải kết hợp với Nhân sâm, Trung khí hư phải kết hợp với Bạch truật, Vệ khí hư phải kết hợp với Hoàng kỳ, tức là bài Sâm phụ thang, Truật phụ thang và kỳ phụ thang. Thận và mệnh môn có quan hệ mật thiết với nhau, Thận là tạng có 2 chức năng cả thủy và hỏa: Mệnh môn có 2 khí âm dương cho nên có ôn bổ thận dương, phải có tư bổ thận âm.

Dùng bài Bát vị Quế phụ tức là bài Lục vị địa Hoàng hoàn gia phụ tử, Nhục quế, điều đó nói rõ rằng phù dương trên cơ sở bổ âm.

Phương pháp ích vệ cố biểu, ôn bổ thận khí

1. Phương pháp ích vệ cố biểu:

2. Phép ôn bổ thận khí:

KIẾN THỨC Y HỌC