CHỨNG TỲ KHÔNG THỐNG HUYẾT

chứng tỳ không thống huyết

I. Khái niệm

Chứng Tỳ không thống huyết là chỉ Tỳ khí hư, Trung khí hạ hãm mà không nhiếp huyết, hoặc do Tỳ dương hư mà không nhiếp hùyết. tạo nên một loại chứng hậu phiíc hợp có chứng trạng chủ yếu là xuất huyết. Nguyên nhân phần nhiều do nội thươiig mệt nhọc tổn hại tới Tỳ khí gây nên

Biểu hiện lâm sàng của chứng Tỳ không thống huyết chia làm hai nhóm chứng trạng, nhóm thứ nhất là xuất huyết, hoặc tiện huyết, hoặc nục huyết, hoặc kinh nguyệt quá nhiều, băng lậu V. V.. Nhóm thứ hai đồng thời kiêm chứng Tỳ khí hư, Tỳ dương hư, Trung khí hạ hãm. Nếu Tỳ khí hư thì có các chứng trạng kém ản. trướng bụng, đại tiện nhão, mỏi mệt, đoản hơi, sác mật nhợt, gầy còm, mạch Nhược v.v... Nếu Tỳ dương hư, có các chứng trạng sợ lạnh, chân tay mát, đau bụng, ỉa lỏng, thân thể phù thũng, hoặc phụ nữ đái hạ ra trong loãng. Nếu Trung khí hạ hãm, ctí cạc chứng trạng vùng bụng nặng trệ, ia lỏng lâu ngày hoặc kiết Ịỵ lâu ngày, thoát giang hoặc sa tử cung, hoặc lâm sàng biểu hiện sa nội tạng.

Chứng Tỳ không thống huyết gặp trong các bệnh Tiện huyết, Lậu huyết vặ trong các bệnh xuãt huyết khác.

Cân chẩn đoán phân biệt với chứng Tỳ hư hạ hãm và chứng Tâm Tỳ đều hư.

Chứng Tỳ không thống huyết có chứng trạng xuất huyết, nói chung đa số là các loại tiện huyết, băng lậu xuất huyết tìi bộ phận dưới cho đến xuất huyết dưới da, chân răng xuất huyết V. V... Mục Tiện huyết sách Huyết chứng luận viết: "Chứng này vói thố ỉ^ụyết, nục huyết cũng là bệnh về Huyết, nhưng một loai là khí từ dưới ngược lên., một loại là khí đi xuống.

Nếu Tiện., huyết mà gặp chứng Tỳ không thống huyết, có hai nguyên nhân: một loại là do Tỳ khí bất túc, khí không nhiếp huyết gâv nên. Một loại là do Tỳ dương bất túc, Tỳ không nhiếp huyết tạo thành.

Tỳ khí bất túc, đại tiện ra máu do Tỳ không nhiếp huyết, ngoại trừ chứng trạng hạ huyết lẫn lộn vối đại tiện hoặc trước ra phân sau mới ra huyết, eòn có các chứng trạng Tỳ khi bất túc toàn thân như kém ăn, trướng bụng, mỏi mệt, sác mặt nhợt, đoản hơi, tự ra mồ hôi, môi lưỡi tráng nhọt, mạch Tế Nhược; điều trị nên bổ trung khí để nhiếp huyết; Nếu xuất huyết cấp mà lượng nhiều, cho uống bài Đương qui bổ huyết thang (Nội ngoại thương biện hoặc luận) để bổ khí sinh huyết. Xuất huyết lượng ít mà tình thế bệnh tìí từ, có thể bổ cả khí lẫn huyết, dùng bài Bát trân thang (Chỉnh thể loại yếu).

Trung tiêu hư hàn, Tỳ dương bất túc, Tỳ không nhiếp huyết, đại tiện ra huyết phân ra trước huyết theo sau, sác huyết tía tối, hoặc đại tiện phân đen như sơn, đại tiện nhão, đau bụng, chân tay mát, sợ lạnh, mỏi mệt, sắc mặt không tươi, môi lựội tráng nhợt, mạch Hư Nhược, đó là các chứng trạng Tỳ dựơng bất túc. Mục Tiện huyết sách Huyết chứng luận viết; "Chứng nậy thuộc Trung cung thăt thủ, huyết, không giữ được rữặ đi xuống; Bài Hoàng thổ thang (Kim quỉ yếu lược) chủ chữạ bệnh ấy".

Nếu Tỳ không thống huyết gặp trong bệnh Băng lậu, hoặc hành kinh ra lượng quá nhiều, đầm đìa không dứt, "tuy là huyết chứng mà thực ra là vì khí hư vậy", "phép chữa chủ yếu là trị ở Tỳ, hoặc mệt nhọc thương Tỳ hoặc tư lự no đói thương Tỳ, Tỳ hư không nhiếp huyết (Băng đái - Huyết chứng luận) Điều trị nên bổ khí để nhiếp huyết, dùng các bài Quy Tỳ thang (Tế sinh phương) Bát trân thang (Chỉnh thể loại yếu) Thập toàn đại bổ thang (Hoà tễ cục phương) Toàn sinh hoạt huyết thang (Thăm thị tôn sinh thư) đều có thể chọn dùng.

III Chẩn đoán phân biệt

Chứng Tỳ hư hạ hãm với chứng Tỳ không thống huyết: Phạm vi chứng Tỳ hạ hãm bao gồm khá rộng, vì trung khí hạ hãm, thanh dương không nâng lên mà tạo nên các chứng bệnh xuất huyết như ỉa chảy kéo dài, kiết lỵ lâu ngày, sa nội tạng cho đến băng lậu, đại tiện ra huyết V.V.. đều cố thể nàm trong chứng Tỳ hư hạ hãm; Tỳ không thống huyết tạo nên đại tiện ra huyết và băng lậu, thực tế là một biểu hiện của Tỳ khí hạ hãm.

Tỳ không thống huyết sở dĩ tạo thành chứng xuất huyết, ngoài đại tiện ra huyết và băng lậu, còn bao quát cả các loại thám huyết mạn tính như Khí không nhiếp huyết mà huyết tràn ra cơ thịt thành chứng Cơ nục, và xuất huyết ở mũi và chân răng v.v...

Chứng Tâm Tỳ đều hư với chứng Tỳ không thống huyết: Chứng Tâm Tỳ đều hư phần nhiều do tư lự quá đô, tâm huyết hao ngấm ngầm, hoậc tổn thương do mệt nhọc ăn uống, hoặc sau khỉ ổm châm sóc không tốt... những nguyên nhân đo làm hại Tỳ khiến cho sự hóa sinh khí huyết giảm sút. Tâm huyết bất túc tạo nên Tâm huyết hư với Tỳ khí hư hoặc một loại chứng hậu phức hợp cả Tỳ dương cũng hư; Ngoài những chứng trạng xuất hiện như hồi hộp, chóng quên, mất ngủ, kém ản, mỏi mệt, sác mật úa vàng, lưỡi nhợt, mạch Nhược, còn có thể xuất hiện các bệnii*chứĩig Tỳ hư mà huyết không thổng nhiếp được dẫn đến kinh nguyệt không đều, bâng lậu, xuất huyết dưới da v.v... Đơn thuần chứng Tỳ không thống huyết, ngoài những chứng trạng xuất huyết và Tỳ hư ra, chứng trạng của Tâm huyết bất túc không rõ ràng lấm, nhưng vì xuất huyết lâu ngày không dứt đến nỗi cả khí và huyết đều suy, thì cũng có thể gặp chứng trạng Tâm Tỳ đều hư.

Trích đẫn y văn

Phép chữa bệnh, vượt cao thì khống chế, quá thấp thì nâng lên, các loại thổ huyết, nục huyết thì phải giáng khí; Các ỉoạả hạ huyết thì phải thăng cử. Thâng cử, không phải duy nhất có bổ trung ích khí, các phép thăng đề hay sơ phát, đều là phép thăng cử (Tiện huyết - Huyết chứng luận).

Phàm trung thổ không nhiếp được huyết... Trọng Cảnh dùng thuốc ôn phối hợp với thuốc thanh, biết là huyết sở dĩ không được yên, phần nhiều là có hỏa quấy rối. Phàm là Khí thực thì can thiệp lên phía trên, khí Hư thì hãm xuống dưới; Bây giờ thày thuốc chỉ dùng thuốc ôn bổ thăng đề, tuy dành được phép chữa Khí hư, chứ chưa có phép chữa được cái huyết bị quấy.rối (Tiện, huyết - Huyết chứng luận),

VƯƠNG DỤC HỌC

Xem tiếp >>

 

CHỨNG ÂM DỊCH KHUY TÔN

CHỨNG ÂM DƯƠNG ĐỀU HƯ

CHỨNG BÀNG QUANG HƯ HÀN

CHỨNG BÀNG QUANG THẤP NHIỆT

CHỨNG BÀO CUNG HƯ HÀN

CHỨNG BỆNH THANH ĐƯƠNG không THĂNG

CHỨNG CAN ÂM HƯ

CHỨNG CAN ĐƠM NHIỆT

CHỨNG CAN DƯƠNG HƯ

CHỨNG CAN DƯƠNG THƯƠNG CANG

CHỨNG CAN HỎA THƯỢNG VIÊM 

CHỨNG CAN HUYẾT HƯ

CHỨNG CAN HUYẾT Ứ Ở TRẺ

CHỨNG CAN KHÍ UẤT KẾT

CHỨNG CAN KINH THẬP NHIỆT

CHỨNG CAN PHONG NỘI ĐỘNG

CHỨNG CAN VỊ BẤT HÒA

CHỨNG ĐẠI TRƯỜNG HƯ HÀN

CHỨNG ĐẠI TRƯỜNG KẾT NHIỆT

CHỨNG ĐẠI TRƯỜNG TÂN KHUY

CHỨNG ĐẠI TRƯỜNG THẤP NHIỆT

CHỨNG ĐÀM HÓA QuẤY RỐI TÂM

CHỨNG ĐÀM KHÍ CẤU KẾT

CHỨNG ĐÀM NHIỆT ÚNG TẮC Ở PHẾ

CHỨNG ĐÀM NHIỆT VỊ LẤP TÂM KHIẾU Ở TRẺ

CHỨNG ĐÀM THẤP NGHẼN TRỞ Ở BÀO CUNG

CHỨNG ĐÀM Ứ CẤU KẾT

CHỨNG ĐỜM KHÍ HƯ

CHỨNG ĐỜM NHIỆT

CHỨNG ĐỜM UẤT ĐÀM QuẤY NHIỄU

CHỨNG DƯƠNG HƯ

CHỨNG DƯƠNG HƯ

CHỨNG HÀN ĐÀM 

CHỨNG HÀN ĐÀM NGĂN TRỞ PHẾ

CHỨNG HÀN TÀ NGƯNG ĐỌNG Ở BÀO CUNG

CHỨNG HÀN THẤP

CHỨNG HÀN THẤP

CHỨNG HÀ TRỆ CAN MẠCH

CHỨNG HUYẾT HÀN

CHỨNG HUYẾT HƯ

CHỨNG HUYẾT NHIỆT

CHỨNG HUYẾT THOÁT

CHỨNG HUYẾT THOÁT

CHỨNG HUYẾT Ứ

CHỨNG KHÍ ÂM ĐỀU HƯ

CHỨNG KHÍ BẾ

CHỨNG KHÍ BẾ

CHỨNG KHÍ HÃM

CHỨNG KHÍ HUYẾT ĐỀU HƯ

CHỨNG KHÍ NGHỊC

CHỨNG KHÍ THOÁT

CHỨNG MẠCH TẾ NGHẼN

CHỨNG NGUYÊN KHÍ HƯ YẾU Ở TRẺ EM

CHỨNG NHIỆT CÚC SINH PHONG Ở TRẺ EM

CHỨNG NHIỆT ĐÀM

CHỨNG NỘI NHIỆT BỐC MẠNH Ở TRẺ EM

CHỨNG PHẾ ÂM HƯ

CHỨNG PHẾ DƯƠNG HƯ

CHỨNG PHẾ KHÍ ÂM ĐỀU HƯ

CHỨNG PHẾ KHI HƯ

CHỨNG PHẾ KHIÍ HƯ YẾU Ở TRẺ EM

CHỨNG PHẾ KHÍ SUY TUYẾT

CHỨNG PHẾ NHIỆT QUÁ THỊNH Ở TRẺ EM

CHỨNG PHẾ THẬN ÂM HƯ

CHỨNG PHẾ TÝ THẬN DƯƠNG HƯ

CHỨNG PHONG ĐÀM

CHỨNG PHONG HÀN BỔ PHẦN BiỂU Ở TRẺ EM

CHỨNG PHÒNG HÀN PHẠM PHẾ

CHỨNG PHONG NHIỆT XÂM NHẬP Ở PHẾ

CHỨNG PHONG ÔN BỔ PHẦN BiỂU Ở TRẺ EM

CHỨNG SAU KHI ĐẺ BÀI HUYẾT XÔNG LÊN

CHỨNG TÂM ÂM HƯ

CHỨNG TÂM CAN HUYẾT HƯ

CHỨNG TÂM ĐỜM BẤT NINH

CHỨNG TÂM DƯƠNG HƯ

CHỨNG TÂM DƯƠNG THOÁT ĐỘT NGỘT

CHỨNG TÂM HỎA CAN THỊNH

CHỨNG TÂM HUYẾT HƯ

CHỨNG TÂM KHÍ HƯ

CHỨNG TÂM KHÍ HUYẾT ĐỀU HƯ

CHỨNG TÂM KINH THỰC NHIỆT Ở TRẺ EM

CHỨNG TÂM PHẾ KHÍ HƯ

CHỨNG TÂN DỊCH KHUY TÔN

CHƯNG TÁO BÓN

CHỨNG TÁO ĐÀM

CHỨNG PHẠM PHẾ

CHỨNG THAI HÀN

CHỨNG THAI NHIỆT

CHƯNG THẬN ÂM DƯƠNG ĐỀU HƯ

CHỨNG THẬN ÂM HƯ

CHỨNG THẬN DƯƠNG HƯ THỦY TRẦN LAN

CHỨNG THÀNH DƯƠNG không THĂNG

CHỨNG THẬN KHÍ HƯ

CHỨNG THẬN KHÍ HƯ YẾU Ở TRẺ EM

CHỨNG THẬN KHÍ không BỀN

CHỨNG THẬN KHÍ không NẠP

CHỨNG THẬN TINH BẤT TÚC

CHỨNG THẤP ĐÀM

CHỨNG THẤP Khàn

CHỨNG THẤP NHIỆT

CHỨNG THỰC THƯỜNG TỲ VỊ

CHỨNG THỦY ÂM Ứ ĐỌNG TRONG

CHỨNG THỦY HÀN SA PHẾ

CHỨNG THỦY KHÍ LANG TÂM

CHỨNG THỦY THẤP TRÀN LAN

CHỨNG TiỂU TRƯƠNG HƯ HÀN

CHỨNG TiỂU TRƯƠNG KHÍ TRỆ

CHỨNG TRỞ CAN không GIÁNG

CHỨNG TRỌC ÂM không GIÁNG

CHỨNG TÝ DƯƠNG HƯ

CHỨNG TÝ HƯ SINH PHONG Ở TRẺ EM

CHỨNG TÝ KHÍ HƯ 

CHỨNG TÝ không ThànG HUYẾT

CHỨNG TÝ PHẾ KHÍ HƯ

CHỨNG TÝ THẬN DƯƠNG HƯ

CHỨNG TỲ VỊ DƯƠNG HƯ

CHỨNG TỲ VỊ HƯ HÀN Ở TRẺ EM

CHỨNG TỲ VỊ HƯ YẾU Ở TRẺ EM

CHỨNG TỲ VỊ THẤP NHIỆT

CHỨNG TỲ VỊ THỰC TRỆ Ở TRẺ EM

CHỨNG VỊ ÂM HƯ

CHỨNG VỊ CƯỜNG TỲ NHƯỢC

CHỨNG VỊ HÀN

CHỨNG VỊ HÒA THƯỢNG VIÊM Ở TRẺ EM

CHỨNG VỊ KHÍ HƯ

CHỨNG VỊ KHÍ PHƯƠNG NGHỊCH

CHỨNG VỊ NHIỆT

CHỨNG VỌNG ÂM

CHỨNG VỌNG DƯƠNG

CHƯNG VỌNG DƯƠNG

CHỨNG XUNG NHÂM không BÊN

CHƯNG XUNG NHÂM NHIỆT CHỨNG

CHƯNG XUNG NHÂM Ứ THẤP NGƯNG TRỆ 

CHỨNG XUNG NHÂM Ứ TRỞ

CHỨNG XUNG NHÂM HƯ SUY 

HỘI CHỨNG BỆNH ÂM HƯ

HỘI CHỨNG BỆNH BĂNG HUYẾT

HỘI CHỨNG BỆNH DƯƠNG HƯ

HỘI CHỨNG BỆNH HUYẾT THẬN

HỘI CHỨNG BỆNH HUYẾT HƯ

HỘI CHỨNG BỆNH HUYẾT NHIỆT

HỘI CHỨNG BỆNH HUYẾT TÁO

HỘI CHỨNG BỆNH HUYẾT Ứ

HỘI CHỨNG BỆNH KHÍ HÃM

HỘI CHỨNG BỆNH KHÍ HƯ

HỘI CHỨNG BỆNH KHÍ NGHỊCH

HỘI CHỨNG BỆNH KHÍ THOÁT

HỘI CHỨNG BỆNH KHÍ TRỆ

HỘI CHỨNG BỆNH TÂM KHÍ ÂM ĐỀU HƯ

HỘI CHỨNG XUNG NHÂM Ứ TRỞ

Bài viết đã được đăng ký bản quyền (DMCA). Nếu copy nội dung hãy để lại link về bài gốc như một sự tri ân với tác giả. Xin cảm ơn!

Thông tin trên Website :

www.thaythuoccuaban.com chỉ có tính chất tham khảo. Người xem không được dựa vào để tự chữa bệnh.

. Địa chỉ: Số 482 lô 22C Đường Lê Hồng Phong, Đông Khê, Ngô Quyền, Hải Phòng. GP : 197GCN HNY SYTH