Co thắt thực quản

Đại cương

Thực quản là gì?

Thực quản là một ống rỗng dài chạy từ cổ họng đến dạ dày.Thực quản có chiều dài khoảng 25-30 cm, thành ống được cấu tạo bằng cơ trơn và cơ vân. Thực quản là một cơ quan trực thuộc hệ tiêu hóa.

Thực quản bình thường gồm ba đoạn: Thực quản cổ, khá ngắn. Thực quản ngực: Nằm trước cột sống với bờ rõ nét, có hai chỗ lõm ở bờ trước trái do quai động mạch chủ và phế quản gốc trái đè vào. Thực quản bụng rất ngắn và được kết thúc bởi tâm vị nằm ở mặt sau trong của phình vị lớn dạ dày và tạo với phần này một góc nhọn gọi là góc His.

Co thắt thực quản là gì?

Co thắt thực quản là tình trạng rối loạn co giãn cơ trơn ở thực quản gây khó khăn trong việc di chuyển thức ăn xuống dạ dày. Khi bị co thắt thực quản, phần cơ nằm giữa thực quản và dạ dày sẽ không hoạt động và làm cản trở thức ăn đi từ miệng xuống dạ dày.

Co thắt thực quản có nhiều triệu chứng giống với các bệnh tiêu hóa nên thường khó phát hiện. Co thắt thực quản ảnh hưởng tới quá trình ăn uống, sinh hoạt của người bệnh. Bệnh có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, mọi giới tính nhưng thường gặp nhất ở những người lớn tuổi.

Triệu chứng

Người bị co thắt thực quản có thể có một số triệu chứng như sau:

- Khó nuốt, cảm giác có vật gì bị mắc trong cổ họng (giống như cảm giác hóc xương)

- Đau tức ngực khi nuốt thức ăn.

- Một số trường hợp cảm giác đau ép ngực (dễ bị nhầm lẫn vơi cơn đau thắt ngực)

- Buồn nôn, nôn mửa, ợ nóng, ợ chua, ợ hơi, trào ngược thực quản (do các cơ của thực quản co giãn không hiệu quả)

- Ho, khó thở, thở khò khè.

- Giảm cân nặng

- Một số trường hợp có hiện tượng hôi miệng (khi bệnh tiến triển nặng)

Biến chứng

Co thắt thực quản nếu không được phát hiện và điều trị sớm có thể gây những biến chứng nguy hiểm như:

- Rách (thủng) thực quản

- Trào ngược dạ dày thực quản

- Ung thư thực quản

- Viêm phổi

Nguyên nhân

- Chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây co thắt thực quản.

- Một số ý kiến cho rằng sự tổn thương hệ thần kinh chi phối hoạt động của thực quản, quá trình nhiễm trùng hay các yếu tố di truyền được xem là nguyên nhân gây bệnh.

Ai có nguy cơ mắc bệnh co thắt thực quản

- Những người bị bệnh trào ngược dạ dày, thực quản có nguy cơ mắc bệnh co thắt thực quản cao hơn so với người không bị bệnh.

- Những người thường xuyên bị căng thẳng, stress

- Những người có thói quen ăn uống không lành mạnh: sử dụng đồ uống có cồn, có ga, và chất kích thích nhiều. Hoặc thói quen ăn thực phẩm quá nóng, quá lạnh.

Chẩn đoán

Một số xét nghiệm cận lâm sàng được sử dụng để xác định bệnh co thắt thực quản:

- Chụp X quang thực quản.

- Nội soi thực quản

- Đo áp lực thực quản: đánh giá hoạt động cơ thắt thực quản dưới

Điều trị

Tây y điều trị co thắt thực quản

Phương pháp điều trị chủ yếu tập trung giảm các triệu chứng.

- Sử dụng thuốc nội khoa để thư giãn thực quản, có thể kết hợp thuốc chống trầm cảm để giúp giảm bớt sự đau đớn.

- Phẫu thuật ((Hiếm được sử dụng) chỉ được áp dụng khi các phương pháp điều trị nội khoa không hiệu quả. Lựa chọn phẫu thuật là một thủ tục để làm cho các cơn co thắt thực quản yếu hơn bằng cách cắt một số các cơ trong đó co thắt xảy ra (myotomy).

Đông y điều trị co thắt thực quản

Theo Trung Quốc danh phương toàn tâp dùng bài: "Bán hạ hậu phác thang" (Kim quĩ yếu lược)

		Bán hạ	12	Hậu phác	9	Phục linh	12
Sinh khương	9	Tô diệp	6

Sắc uống ngày 1 thang.

Công hiệu. hành khí tán kết. giáng nghịch hóa đàm.

Phòng bệnh

Để hạn chế xảy ra các cơn co thắt thực quản chúng ta có thể áp dụng một số lời khuyên như sau:

- Tránh xa các loại chất kích thích, đồ uống có ga, có cồn như: bia rượu, cà phê, nước ngọt.

- Không hút thuốc lá.

- Không ăn các thực phẩm quá nóng hoặc quá lạnh.

- Nên ăn chậm, nhai kỹ.

- Hạn chế lo lắng, căng thẳng, stress

- Không nên thức khuya

- Không nên nằm ngay sau khi ăn.

Theo Phòng khám Đông y Nguyễn Hữu Toàn